Yeni Üyelik Oluştur


Bir kullanıcı adı seçin


Yukarıda belirttiğiniz eposta adresinizi tekrar girin

Üyeliğimi Oluştur

×
Üye Girişi

Giriş Yap

×
HAVA DURUMU
  • ISTANBUL
  • 29°C
  • Parçalı Bulutlu
  • ANKARA
  • 33°C
  • Az Bulutlu
  • IZMIR
  • 30°C
  • Az Bulutlu
PİYASALAR
  • Dolar :
  • Euro :
  • Altın :
  • BİST :
  • 2,1740
  • 2,8520
  • 88,75
  • 80.603
  • Emlak Komisyon-Gayrimenkul Tellallığı (Taşınmaz Simsarlığı) Sözleşmesi Nedir?

  • Emlak Komisyon yani Tellallık1 sözleşmesi 818 Sayılı Borçlar Kanunu’nda m. 404 ile m. 409 arasında düzenlenmiştir.

  • 2013-08-28 / 16:07:07
  • 0 Yorum
  • 1019 Kez Okundu
  • Punto:
    A
    A
    A

Gayrimenkul Tellallığı (Taşınmaz simsarlığı) Sözleşmesi


A- Tanımı ve Unsurları

Tellallık1 sözleşmesi 818 Sayılı Borçlar Kanunu’nda m. 404 ile m. 409 arasında düzenlenmiştir. “A- Tarifi ve Şekli” başlıklı 404. maddenin 1. fıkrasında Tellallık sözleşmesi tanımlanmıştır. Buna göre, “Tellallık, bir akittirki onunla Tellal, ücret mukabilinde bir akdin yapılması imkanını hazırlamağa veya akdin icrasına tavassut etmeğe memur edilir.”
Mehaz İsviçre Borçlar Kanunu (OR) m. 412/1’de ise, “Tellallık, Tellalın bir ücret karşılığında, ya diğer tarafa bir sözleşmenin kurulması fırsatını göstermeyi ya da ona bir sözleşme görüşmesi için aracılık etmeyi borçlandığı bir sözleşmedir.” şeklinde ifade edilmiştir2.
Türk Borçlar Kanunu Tasarısı’nda ise “Tellallık” kavramı yerine “simsarlık” kavramı tercih edilmiş ve Tellallık sözleşmesi m. 520 ile m. 525 arasında düzenlenmiştir. “A. Tanımı ve şekli” başlıklı 520. maddede yer alan tanım şu şekildedir: “simsarlık sözleşmesi, simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması hâlinde ücrete hak kazandığı sözleşmedir. 3”
Belirtilen tanımlardan yola çıkarak, Gayrimenkul Tellallığı Sözleşmesi’nin unsurlarını şu şekilde özetleyebiliriz:
Tellallık ilişkisinin taraflarını Tellal ve iş sahibi oluşturur. Esas olarak, Tellal, iş sahibinin istediği niteliklere ve şartlara uygun bir sözleşme kurma fırsatını oluşturmak üzere aracılık faaliyetinde bulunmak veya sözleşme görüşmelerine aracılık etmek yükümlülüğü altına girer. İsviçre Borçlar Kanunu m. 412/1’de, Tellallık faaliyeti “bulucu Tellal” ve “aracı Tellal” olarak ikiye ayrılmaktadır4.

Tellal, bu yükümlülüğü yerine getirmek suretiyle iş sahibinin istediği sözleşmenin kurulmasını sağlarsa ücrete hak kazanır. Söz konusu yükümlülük Tellal ile iş sahibi arasında yapılacak yazılı sözleşmeyle varlık kazanır5. Gayrimenkul Tellallığı sözleşmesi bakımından, Borçlar Kanunu m. 404’e eklenen6 son fıkra ile yazılı şekil şartı getirilmiştir.
Ticaret işleri telalığına ilişkin, Türk Ticaret Kanunu m. 100, f. 3’te yer alan düzenleme, Borçlar Kanunu m. 404–409 arasında yer alan hükümlerin, ticari nitelikte olmayan sözleşmelerle ilgili yapılan Tellallık faaliyetleri ile tacir olmadığı halde ticari nitelikteki aracılık işini “arızi” olarak yapan kimseler hakkında uygulanacağını hükme bağlamıştır.

B- Hukuki Niteliği
Tellallık sözleşmesi, konusu yasada “bir akdin yapılması imkanını hazırlamağa veya akdin icrasına tavassut etmeğe” (bir sözleşmenin kurulması fırsatını sunma ya da sözleşmenin kurulmasına aracılık etme) şeklinde belirlenmiş, vekalet sözleşmesinin özel bir türüdür7. BK m. 404, f. 2’de yer alan “Tellallık hakkında, umumi surette vekâlet hükümleri caridir” ibaresi de bu tespiti desteklemektedir. Ancak, vekâlet ilişkisinde vekilin ücrete hak kazanması için yapılan faaliyetin olumlu olarak sonuçlanması şart değilken, Tellalın ücrete hak kazanması, iş sahibinin istediği sözleşmenin kurulması şartına bağlıdır. Ayrıca, vekâlet ilişkisinde vekilin yaptığı masrafların vekile ödeneceğine dair bir anlaşma olmasa da, kural olarak, vekilin yaptığı masrafları talep edebileceği BK m. 394/1’de açıkça düzenlenmişken, Tellallın yaptığı masrafları talep edebilmesi ancak sözleşmede kararlaştırılmışsa mümkündür (BK m. 405/3).
Vekâlet sözleşmesi ile Tellallık sözleşmesinin yukarıda bahsedilen farkları, esasen, Tellalın yüklendiği edimin kendine özgü niteliklerini ortaya koymaktadır. Buradan hareketle, Tellalın yüklendiği edim öğretide “borç” olarak değil “külfet” olarak nitelendirilmektedir8. Dolayısıyla, Tellallık sözleşmesinin “iki tarafa borç yükleyen” bir sözleşme olduğu, ancak “tam iki tarafa borç yükleyen” değil “eksik iki tarafa borç yükleyen sözleşme” niteliğinde olduğu kabul edilmektedir9.
Borçlar Kanunu’nda yer alan Tellallık sözleşmesine ilişkin hükümlerin (m. 404 – 409) bazıları emredici nitelikte değildir. 404. maddenin son fıkrasında yer alan Gayrimenkul Tellallığı sözleşmesinin yazılı olması şartı, evlenme Tellallığının ücret talep hakkı doğurmayacağı kuralını koyan 408. madde ve fahiş ücrette indirimi düzenleyen 409. madde dışındaki hükümlerin aksi taraflarca kararlaştırılabilir10.

"Gayrimenkul Tellallığı (Taşınmaz simsarlığı) Sözleşmesinde Tellallık Ücreti" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Umut Yeniocak'e aittir ve makale, yazarı tarafından Türk Hukuk Sitesi (http://www.turkhukuksitesi.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.

Etiketler

  • Yorumlar
  • Yorum Yap
  • Şuanda 1. sayfadasınız, toplamda yorum sayfası var.
    Şuan 0 - 0 arasındaki içerikleri görüntülüyorsunuz ve toplam 0 içerik var.

    « İlk
    « Geri
    ileri »
  • Yorumunuz


    Yorumunuz

    Gönder

EMLAK OKULU
2014-08-22
13:11:58
Haczin geçerlilik süresi nedir?
EMLAK OKULU
2014-08-22
12:56:19
HACİZ İSTEME HAKKI NEDİR?
EMLAK OKULU
2014-08-13
15:32:48
Senette Borçlunun İsmi Yoksa Ne Olur?
EMLAK OKULU
2014-05-15
14:10:59
Ecel(vade) nasıl hesaplanır?
EMLAK OKULU
2014-05-10
15:21:40
Sözleşmelerin yorumlanması ve muvazaa nedir?
EMLAK OKULU
2014-05-10
15:19:11
Sözleşme serbestliği ilkesi nedir?
EMLAK OKULU
2014-05-10
15:15:57
Konusu imkansız olan sözleşmeler nelerdir?
EMLAK OKULU
2014-05-10
15:13:15
Sözleşme yapma zorunluluğu nedir?

ARŞİV
ANKET
Taksim Gezi Parkı olaylarının nedeni nedir?
  • Yeşil,doğa,özgürlük v.d. nedenler
  • Modern darbe
  • Halk tepkisi
  • Faiz lobisi